Haus Balma: Khi Kengo Kuma dùng đá và gỗ để viết nên bài thơ bản địa

TrongThuy KTS
27 thg 6
3 phút đọc

Có những công trình không cần phải gồng mình phô diễn những hình khối hoành tráng để trở nên vĩ đại. Đôi khi, sự vĩ đại lại ẩn mình trong một cấu trúc cao 3 tầng khiêm nhường tại ngôi làng Vals thanh bình, Thụy Sĩ. Haus Balma không chỉ là một công trình kiến trúc; đó là một cuộc hành trình dài hơn 10 năm của bậc thầy Kengo Kuma để đi tìm tiếng nói chung giữa bàn tay nhân tạo và linh hồn của vùng đất.

"Balma": Lời hồi đáp từ vách đá

Trong tiếng địa phương của vùng Vals, "Balma" gợi nhắc đến những phiến đá nhô ra từ vách núi, nơi con người từng tìm đến để nương náu qua giông bão. Kengo Kuma đã không sao chép hình thái đó, ông chuyển hóa ý niệm "che chở" thành hệ mái đá đổ dốc, uốn nhẹ đầy kiêu hãnh.

Dưới bàn tay điêu luyện của các nghệ nhân truyền thống, những khối đá thạch anh nặng nề bỗng chốc trở nên nhẹ bẫng như một dải lụa. Sự giao thoa ở đây thật thú vị: đó là sự gặp gỡ giữa hình học cơ bản của phương Tây và dáng dấp giật cấp của những ngôi chùa cổ Nhật Bản.

Nghệ thuật của sự "nửa kín, nửa hở"

Lớp vỏ mặt đứng (facade) của Haus Balma là một bài học về kỹ thuật và cảm xúc. Kuma đã xử lý nó ở trạng thái semi-transparent (nửa kín nửa hở), gợi nhớ đến bức rèm tre truyền thống.

Thông số kỹ thuật của sự thanh thoát: 882 phiến đá thạch anh kết hợp với 501 thanh gỗ, tất cả được liên kết bởi hơn 5.000 chốt kẹp cơ khí chuẩn xác. Tổng khối lượng lớp vỏ lên tới 24 tấn, nhưng khi đứng trước tòa nhà, người ta chỉ thấy một sự thanh thoát vô ngần. Đó là cái tài của người kiến trúc sư biết cách dùng công nghệ để giải phóng vật liệu khỏi gánh nặng trọng lực.

Khe núi của đá và ký ức

Bước vào bên trong, Haus Balma dẫn dắt con người vào một thế giới nội tâm hoàn toàn khác. Điểm chạm đắt giá nhất chính là hệ cầu thang dẫn lên các căn hộ – một lối đi hẹp, cắt chéo xuyên suốt tòa nhà. Nó không chỉ là phương tiện di chuyển; nó là một tác phẩm điêu khắc từ 1.000 phiến đá có kích thước khác nhau (nặng 127 tấn). Khi bước đi trên hệ thang này, ta không còn thấy mình đang ở trong một tòa nhà, mà như đang thám hiểm một khe núi cổ đại, nơi đá và ký ức của vùng đất Vals hòa quyện làm một.

Kiến trúc thuộc về nơi chốn

Haus Balma là lời khẳng định rằng: Kiến trúc bền vững nhất chính là kiến trúc thuộc về nơi chốn. Bằng cách tái định nghĩa những vật liệu thô mộc cũ kỹ thành các chi tiết đương đại, Kengo Kuma đã chứng minh rằng khi một kiến trúc sư thấu hiểu lịch sử và trân trọng ký ức của vùng đất, công trình đó sẽ không bao giờ lỗi thời.

Bạn nghĩ sao về cách Kengo Kuma "nhẹ hóa" những khối đá nặng nề để tạo nên sự thanh thoát? Liệu sự tỉ mỉ đến từng chi tiết nhỏ này có phải là chìa khóa để kiến trúc đương đại kết nối lại với những giá trị bản địa đã bị mai một? Hãy chia sẻ cảm nhận của bạn, hoặc nếu bạn có một dự án nào khiến bạn rung động bởi cách xử lý vật liệu địa phương, hãy kể cho tôi nghe nhé!